KARS'TA YAŞAMAYAN KARS'I BİLMEZ...

Orhan PAMUK, Kor romanında Türkiye'nin küçük bir örneği olarak Kars'ı kullanıyor. Ne var ki Kars'la ilgili gerçek olarak yalnızca kar var. Örneğin Romanda geçen, siyasal islam ve türban'ın Kars'la hiç bir ilgisi yoktur. Hatta Türkiye'de siyasal islam ve türbanın olmadığı tek il, Kars, Ardahan, Iğdır'dır. Yine ben şimdiye kadar Kars'ta intihar eden kadın görmedim ve duymadım... Çünkü, toplum kadınlara değer verir. Örneğin, batıda ve Karadenizde olduğu gibi kadınlar tarlada çalışmaz, halk kız çocuklarına, erkek çocuktan daha çok değer verir. Kızlarını daha çok severler, örneğin, "Ay benim arzu kızım, ömrümün nazı kızım" (türküsü çok sevilen ve kız çocuklarına çok önem verildiğini verildiğini gösteren bir örnektir.

Kars, Ardahan ve Igdır, Kafkas bölgesindedir. Kültürü ve gelenekleri Türkiye'nin diğer bütün şehirlerinden daha ileri, daha modemdir. Kars'ta hiçbir zaman ağalık müessesesi olmadı.
Kars, Ardahan ve Iğdır da, laiklik ve hoşgörü halk kültürünün bir parçasıdır.
Kars, Ardahan ve Igdır halkının mertliği ve devlete olan güveni her zaman istismar edildi. Osmanlı imparatorluğunda, 1876 Osmanlı Rus savaşında Kars, Ardahan ve Batum, Ruslara , savaş tazminatı olan 1 milyon altın yerine verildi. 44 Yıl esarette kaldı, Batum dönmemek üzere kaldı.

İstiklal savaşında, ilk Cumhuriyet Kars'la kuruldu ve Türkiye'ye örnek oldu. Sonradan da Türkiye Cumhuriyetine katıldı. Cumhuriyetin ilk yıllarında, hükümetler
ancak savaşın yaralarını sarabildiler. Dolayısıyla
her yer gibi Kars'ta da bir yatırım yapılmadı. 1933-1950 yılları arasında, devletçilik döneminde ilk sanayi planı uygulandı. Sınır ilimiz Kars'a da hiçbir yatırım yapılmadı. Gözden ve gönülden ırak kaldı. 1950-1960 Demokrat Parti döneminde, Kars ili cezalandırıldı. Çünkü Türkiye'nin her tarafında DP kazanırken, Kars'ta yapılan her seçimde o zamanın muhalefet partisi olan CHP kazandı.

Buna rağmen Kars, hayvancılık ve Rusya'ya canlı hayvan ihracatından dolayı o yıllarda geliri yüksek illerimizden biriydi. 1960'lı yıllardan sonra Rusya'yla olan sınır ticareti kaldırıldı. Kars'ın geliri düştü. Ve 1970'li yıllardan itibaren, Türkiye'nin en yüksek oranda göç veren ili oldu. Bugün Kars'ta, Ardahan'da ve Iğdır'da 700 bin kişi yaşamakladır. Oysaki İstanbul'daki Kars, Ardahan ve Iğdırlı düfus bir milyondur.

Demirel, Kars'taki karataşı bizden iyi biliyor. Ancak birisi "Kars'a ne yaptın?" diye sorarsa, cevap vermesi imkânsız olacaktır. Bugün, Çıldır ilçe merkezi ile Aşık Şenlik Beldesi arasında on kilometrelik yol halen asfalt değildir.
Oysaki, batıda ve Trakya'da dağ taş asfalt oldu.

Yine Kars'ta VE Ardahn'da sınır kapıları açılmıyor. Sınır ticareti kısıtlanıyor. Kars Tiflis Demiryolu projesi için hazır olan 600 milyon dolar dış kredi, hazine adına Kemal Derviş, kefalat vermediği için bu proje askıya alındı.

Güneydoğuda PKK teröründen sonra, hükümet başta GAP olmak üzere bölgeye yatırımlarını artırdı. Karslı, Ardahan devletine bağlı ve anarşist olmayan bir toplum olduğu için buradaki sorunlar hükümetin aklına bile gelmiyor.

Orhan Pamuk, Kars'a hükümetin gözüyle bakmış. Keşke biraz Kars'ta yaşasaydı, ondan sonra yazsaydı böylece fantazi yapmaktan kurtulurdu.